Аневризма нима?
Аневризмалар томирнинг заифлашиши ва кенгайиши натижасида юзага келадиган қабариқ шаклидаги ўсимталардир. Аневризмалар тананинг ҳар қандай жойида пайдо бўлиши мумкин, лекин кўпинча уйқу артерияси, аорта, буйрак артериялари ва мия томирларида пайдо бўлади. Аневризмалар одатда асемптоматикдир ва бошқа сабабларга кўра ўтказилган текширувлар пайтида тасодифан аниқланиши мумкин. Бироқ, баъзи ҳолларда, аневризма ёрилиши ва жиддий қон кетишига олиб келиши мумкин. Бу ҳолат ҳаёт учун хавфли асорат бўлиб, шошилинч аралашувни талаб қилади.
Мия аневризмаси нима?
Мия аневризмаси — мия томирларининг заифлашиши ва кенгайиши натижасида юзага келадиган аневризмалар. Мия аневризмалари одатда кичикдир ва ҳеч қандай аломат келтирмайди. Бироқ, улар ўсганда ёки ёрилиб кетганда, кучли бош оғриғи, кўнгил айниши, қусиш, кўришнинг бузилиши ва онгни йўқотиш каби аломатлар пайдо бўлиши мумкин. Мия аневризмасининг ёрилиши мия қон кетишига олиб келади ва инсулт, кома ёки ўлимга олиб келиши мумкин.
Мия аневризмасининг белгилари қандай?
Мия аневризмасининг белгилари аневризманинг ўлчамига, жойлашишига ва ёрилиб кетганлигига қараб фарқланади. Баъзи аневризмалар ҳеч қандай аломат келтирмаса, баъзилари босим ҳисси, кўз оғриғи, кўз қовоқларининг тушиши, кўз қорачиғининг ўлчамидаги фарқ, кўришнинг бузилиши ва бурундан қон кетиш каби белгиларга олиб келиши мумкин. Мия аневризмаси ёрилиши кучли бош оғриғи (ҳаётингиздаги энг ёмон бош оғриғи сифатида тавсифланади), кўнгил айниши, қусиш, бўйиннинг қаттиқлиги, ёруғликка сезгирлик, тутилишлар, онгни йўқотиш ёки ўзгартириш каби аломатлар билан намоён бўлади.
Мия аневризмасининг сабаблари нима?
Мия аневризмасининг аниқ сабаби номаълум. Бироқ, баъзи хавф омиллари мавжуд. Буларга ирсий мойиллик, бириктирувчи тўқима касалликлари, поликистик буйрак касаллиги, Марфан синдроми каби ирсий касалликлар, қариш, гипертония, чекиш, спиртли ичимликларга қарамлик, травма ва инфектсия каби орттирилган омиллар киради.
Мия аневризмасини қандай аниқлаш мумкин?
Кўриш усуллари одатда мия аневризмасини ташхислаш учун ишлатилади. Буларга компютер томографияси (КТ), магнит-резонанс томография (МРТ) ва рақамли олиб ташлаш ангиографияси (ДСА) каби усуллар киради. Ушбу усуллар туфайли аневризманинг мавжудлиги, ҳажми, жойлашиши ва шакли аниқланиши мумкин. Мия қон кетишининг мавжудлигини аниқлаш учун мия омурилик суюқлиги (КСФ) таҳлили ҳам амалга оширилиши мумкин.
Мия аневризмасини даволаш усуллари қандай?
Мия аневризмасини даволашнинг иккита асосий усули мавжуд: жарроҳлик ва эндоваскуляр даволаш. Жарроҳлик даволашда аневризма жойлашган томир ёпилади ёки аневризма кесилади ва чиқарилади. Эндоваскуляр замонавий ва мураккаб усул ҳисобланади. Шундай қилиб, аневризма қон оқимидан ажратилади. Даволаш усулини танлаш аневризманинг хусусиятларига, беморнинг аҳволига ва шифокорнинг хоҳишига боғлиқ. Иккала усулнинг ҳам афзалликлари ва хавфлари бор. Даволанишдан сўнг беморларни мунтазам равишда кузатиш ва текшириш керак.