Kontentga o‘tish
BUFANSTREAM
Астрономия, Математика, Физика

Чизиқ ҳақида

Геометрияда чизиқ – нуқталар кетма-кетлигидан ҳосил бўлган бир ўлчовли геометрик обект. Чизиқ тўғри бўлиши ёки эгри шаклга эга бўлиши мумкин. У чекланган ёки чекланмаган узунликка эга бўлиши мумкин.

Математикада чизиқнинг асосий турлари қуйидагилардир:

  1. Тўғри чизиқ – икки нуқтани боғловчи энг қисқа йўл. Унинг тенгламаси умумий ҳолда қуйидагича ифодаланади:

Тенглама:

y = mx + c

бу ерда:

  • m – чизиқнинг қиялиги,
  • c – ордината ўқи билан кесишиш нуқтаси.
  1. Эгри чизиқ – текисликда ёки фазода чизиқнинг ҳар бир нуқтаси бошқа нуқталарга нисбатан турлича йўналишга эга бўлган шакл. Масалан, айлана чизиқ эгри чизиқ ҳисобланади.

Чизиқ геометрия, физика ва муҳандисликда кенг қўлланилади. Масалан, тўғри чизиқ график таҳлилда тенгламалар ечимларини ифодалашда муҳим аҳамиятга эга бўлса, эгри чизиқлар йўллар ва структуралар дизайнида ишлатилади.

Чизиқ — рус ва инглиз (инглизча: лине) ўлчов тизимларида масофа ўлчов бирлиги.

  • Рус ва инглиз ўлчов тизимларида 1 чизиқ („катта“) = 1/10 дюйм = 2,54 мм.
  • Инглиз ўлчов тизимида 1 чизиқ („кичик“) = 1/12 дюйм = 2,11666666… мм.
  • „Франсуз“ чизигъи = 1/144 „нормал фут“ = 2,255 мм.