Hozir “vibe coding” deyarli hamma joyda muhokama qilinmoqda. Buning sababi ham tushunarli: siz sun’iy intellektga shunchaki bir g‘oyani yozasiz va bir necha....
Hozir “vibe coding” deyarli hamma joyda muhokama qilinmoqda. Buning sababi ham tushunarli: siz sun’iy intellektga shunchaki bir g‘oyani yozasiz va bir necha daqiqadan so‘ng ekranda ishlaydigan sayt, ilova yoki o‘yin paydo bo‘ladi.
Bu, albatta, juda ta’sirli ko‘rinadi.
Ammo vibe coding haqidagi videolarning aksariyati aynan shu joyda tugaydi. Ular sizga chiroyli ishlaydigan demo-versiyani ko‘rsatadi, lekin uni haqiqiy mahsulotga aylantirish jarayonini deyarli tushuntirmaydi.
Holbuki, demo bilan real mahsulot o‘rtasida juda katta farq bor.
Haqiqiy mahsulotga ma’lumotlar bazasi kerak. Foydalanuvchilar ro‘yxatdan o‘tishi va o‘z akkauntiga kirishi kerak. Har bir foydalanuvchining shaxsiy ma’lumotlari boshqalarnikidan alohida va xavfsiz saqlanishi lozim. To‘lov tizimi ishlashi, buyurtmalar qabul qilinishi va mahsulot real foydalanuvchilar tomonidan ishlatilganda ham tizim buzilib ketmasligi kerak.
Aynan mana shu ko‘rinmaydigan, lekin eng muhim bosqich — demo bilan to‘liq ishlaydigan mahsulot o‘rtasidagi masofa — ushbu videoning asosiy mavzusi bo‘ladi.
Bu videoda biz Replit’ni oddiy bo‘sh prompt oynasidan boshlab, internetda ishlaydigan to‘rtta tayyor loyiha yaratishgacha olib boramiz.
Bunda faqatgina “sayt yaratib ber” deb yozish bilan cheklanmaymiz. Replit’da qaysi sozlamalar haqiqatan ham muhimligini, promptni qanday tuzish kerakligini va sun’iy intellektga vazifani birinchi urinishdayoq aniq bajartirish uchun qanday ma’lumotlar berish lozimligini ko‘rib chiqamiz.
Shuningdek, dastlab hammasi yaxshi ishlayotgandek ko‘rinsa-da, keyinchalik loyihani buzishi mumkin bo‘lgan xatolarni ham tahlil qilamiz.
Masalan, noto‘g‘ri tashkil qilingan ma’lumotlar bazasi, foydalanuvchilar ma’lumotlarining aralashib ketishi, xavfsiz bo‘lmagan autentifikatsiya, noto‘g‘ri ulangan to‘lov tizimi yoki yangi funksiyalar qo‘shilganda eski qismlarning ishlamay qolishi kabi muammolar haqida gaplashamiz.
Eng muhimi, bu loyihalarni yaratish uchun sizdan dasturlash kodini qo‘lda yozish talab qilinmaydi.
Videoda biz noldan boshlab to‘rtta real loyiha yaratamiz.
Birinchi loyiha — qahva brendi uchun zamonaviy va internetda to‘liq ishlaydigan veb-sayt.
Biz unda brend uslubi, asosiy sahifa, mahsulotlar bo‘limi, menyu, aloqa ma’lumotlari va mobil qurilmalarga mos dizayn yaratamiz. Yakunda bu shunchaki maket emas, balki internetga joylashtirilgan va odamlar kira oladigan haqiqiy sayt bo‘ladi.
Ikkinchi loyiha — foydalanuvchilar ro‘yxatdan o‘tishi va o‘z akkauntiga kirishi mumkin bo‘lgan veb-ilova.
Unda haqiqiy login va ro‘yxatdan o‘tish tizimini yaratamiz. Har bir foydalanuvchi faqat o‘z ma’lumotlarini ko‘radi. Bir foydalanuvchining ma’lumoti boshqa akkauntda ko‘rinib qolmasligi uchun ma’lumotlar bazasini to‘g‘ri tashkil qilishni ko‘rib chiqamiz.
Bu loyiha orqali oddiy interfeys bilan haqiqiy, ko‘p foydalanuvchili ilova o‘rtasidagi farqni tushunib olamiz.
Uchinchi loyiha — real to‘lovlarni qabul qiladigan onlayn do‘kon.
Biz do‘konni Shopify bilan bog‘laymiz, mahsulotlarni joylashtiramiz, savat va buyurtma berish jarayonini tashkil qilamiz. Natijada foydalanuvchi mahsulotni tanlashi, savatga qo‘shishi va haqiqiy to‘lovni amalga oshirishi mumkin bo‘ladi.
Bu yerda to‘lov tizimini noldan yaratishga urinish o‘rniga, Replit va Shopify imkoniyatlarini birlashtirib, tezroq va ishonchliroq elektron tijorat loyihasini yaratamiz.
To‘rtinchi loyiha esa qolganlaridan butunlay farq qiladi — uch o‘lchamli, cheksiz davom etadigan yugurish o‘yini.
Unda o‘yinchi to‘siqlardan qochadi, ball to‘playdi va imkon qadar uzoqroq harakatlanishga urinadi. Bundan tashqari, o‘yinga ikki kishilik rejimni ham qo‘shamiz.
Bu orqali vibe coding yordamida nafaqat saytlar va biznes ilovalarini, balki murakkabroq interaktiv loyihalar va 3D o‘yinlarni ham yaratish mumkinligini ko‘ramiz.
Har bir loyiha davomida men faqat natijani emas, balki butun jarayonni ko‘rsataman: birinchi prompt qanday yoziladi, sun’iy intellekt noto‘g‘ri natija chiqarsa uni qanday tuzatish kerak, yangi funksiyalar qanday qo‘shiladi va loyihani internetga chiqarishdan oldin nimalarni tekshirish lozim.
Shuningdek, kod yozmasdan loyiha yaratish “hech narsani tushunmasdan tugmani bosish” degani emasligini ham ko‘rasiz.
Siz baribir mahsulot qanday ishlashini, foydalanuvchi qanday harakat qilishini, ma’lumotlar qayerda saqlanishini va turli tizimlar bir-biri bilan qanday bog‘lanishini to‘g‘ri rejalashtirishingiz kerak bo‘ladi.
Sun’iy intellekt kodni yozishi mumkin, ammo qanday mahsulot yaratilishi kerakligini siz belgilaysiz.
Ushbu videoning oxiriga kelib siz Replit yordamida oddiy demo yaratish bilangina cheklanib qolmay, ishlaydigan, internetga joylashtirilgan va real odamlar foydalanishi mumkin bo‘lgan mahsulot yaratish jarayonini tushunib olasiz.
Demak, noldan boshlab, bir qatorli g‘oyani haqiqiy sayt, ilova, onlayn do‘kon va hatto 3D o‘yinga aylantirish mumkinmi?
Keling, buni amalda sinab ko‘ramiz.